Koordynatorzy szpitalni pobierania narządów od zmarłych dawców

Od 2010 r. Poltransplant, po uzyskaniu na ten cel środków finansowych z Narodowego Programu Rozwoju Medycyny Transplantacyjnej na lata 2011-2020, buduje sieć stanowisk koordynatorów pobierania narządów w szpitalach, gdzie możliwa jest rekrutacja zmarłych dawców narządów.

Organizacyjnie odbywa się to dwiema ścieżkami:

  • poprzez zawieranie przez Poltransplant umów cywilno-prawnych z koordynatorem wskazanym przez Poltransplant lub wskazanym przez dyrekcję szpitala (ale zawsze po akceptacji dyrekcji szpitala), co wiąże się z wykonywaniem określonych umową zadań (rekrutacja dawców, monitorowanie potencjału dawstwa oraz odbycie własnych i prowadzenie szkoleń dla personelu szpitala) i finansowaniem działalności koordynatora przez Poltransplant;
  • poprzez porozumienie pomiędzy Poltransplantem (ale bez zawierania umowy), a powołanym do pełnienia tej funkcji przez dyrekcję szpitala koordynatorem i dyrekcją. W tych przypadkach koordynator, choć nie opłacany przez Poltransplant jest przez Poltransplant afiliowany w sieci koordynatorów, ma te same zadania (np. dostęp do Ustawowych Rejestrów Transplantacyjnych oraz  koordynator.net) i jest objęty przez Poltransplant programem szkoleń.

Na dzień 31 grudnia 2024 r. w Polsce funkcję szpitalnego koordynatora pobierania narządów od zmarłych dawców pełniło 340 osób; 202 lekarzy, 126 pielęgniarek i 12 osób z innym wykształceniem medycznym (ratownik medyczny, psycholog kliniczny, analityk medyczny, fizjoterapeuta).
388 szpitali w kraju ma potencjał dawstwa narządów od zmarłych, w tym 371 szpitali dla dorosłych i 17 szpitali pediatrycznych.
W 229 takich szpitalach są zatrudnieni szpitalni koordynatorzy transplantacyjni.
W 155 szpitalach pracuje 1 koordynator, w 44 zespół dwóch koordynatorów, w 19 zespół 3 koordynatorów, w 7 zespół 4 koordynatorów, w 3 szpitalach 5 koordynatorów oraz w 1 szpitalu 6 koordynatorów.

Tabela przedstawia rozwój sieci szpitalnych koordynatorów transplantacyjnych w Polsce.

201020112012201320142015201620172018201920202021202220232024
Liczba koordynatorów szpitalnych123203221228251276243304296301302332295322349
Liczba szpitali z koordynatorem szpitalnym123186202202218231208248246248253261235238229
Liczba koordynatorów zatrudnionych przez Poltransplant119200218215233215179191166151155150168161178
Procent zatrudnionych przez Poltransplant97%99%99%94%93%78%74%63%56%50%51%45%56%50%52%

Sieć szpitalnych koordynatorów pobierania narządów w Polsce w 2024 r.: